1 stycznia 2026 r. staje się kluczową datą dla polskich firm działających w Niemczech. Nowe przepisy z Steueränderungsgesetz 2025 wprowadzają zarówno ułatwienia, jak i dodatkowe obowiązki administracyjne. Od gastronomii po firmy delegujące czy nawet budownictwo – konieczne jest sprawne dostosowanie strategii. Sprawdź, jakie obszary swoich rozliczeń i procedur musisz zaktualizować.
Rok 2026 przynosi szereg istotnych zmian podatkowych w Niemczech, które bezpośrednio wpłyną na polskie firmy prowadzące działalność za Odrą. Bundestag przyjął Steueränderungsgesetz 2025 (ustawę o zmianach podatkowych), która wprowadza nowe regulacje od 1 stycznia 2026 roku. Ostateczne zatwierdzenie przez Bundesrat ma nastąpić 19 grudnia 2025. Dla przedsiębiorców delegujących pracowników, prowadzących działalność gastronomiczną czy transportową, te zmiany mogą oznaczać zarówno korzyści finansowe, jak i nowe obowiązki administracyjne.
Najważniejsza zmiana dla firm delegujących pracowników oraz pracowników dojeżdżających to ujednolicenie ryczałtu za dojazd do pracy (Entfernungspauschale). Do tej pory podwyższona stawka obowiązywała dopiero od 21. Kilometra. Z początkiem nowego roku zniesiona zostaje dotychczasowa progresja na rzecz jednej, wyższej stawki.
Choć Entfernungspauschale jest ulgą po stronie pracownika (odliczaną jako Werbungskosten w zeznaniu podatkowym), jej wysokość bezpośrednio wpływa na kalkulację wynagrodzeń i politykę płacową przedsiębiorcy w kontekście pracowników delegowanych.
Zmiany te mają też znaczenie dla firm budowlanych w Niemczech, które podlegają obowiązkowi zgłaszania do SOKA-BAU. Zmiany w prawie podatkowym zawsze wymagają ponownej weryfikacji sposobu rozliczania elementów wynagrodzenia, co ma bezpośredni związek z podstawą naliczeń składek.
Zmiana Entfernungspauschale (kilometrówka) wymaga ścisłej koordynacji z rozliczeniami diet i ryczałtów noclegowych, które są kluczowe w sektorze budowlanym. Błędne naliczenia mogą prowadzić do problemów z Zollamt i SOKA-BAU. Aby mieć pewność, że Twoje rozliczenia są zgodne z nowym prawem i uniknąć kar, skorzystaj z naszej oferty stałego nadzoru prawno-podatkowego: Stała obsługa prawno-podatkowa.
Uwaga: Entfernungspauschale to przede wszystkim ulga po stronie pracownika (Werbungskosten), którą może odliczyć w zeznaniu podatkowym. Dla przedsiębiorców wpływa to pośrednio na kalkulację wynagrodzeń pracowników delegowanych oraz rozliczenia kadrowo-płacowe. Jednocześnie Mobilitätsprämie (premia mobilnościowa) dla osób o niskich dochodach staje się rozwiązaniem stałym, a nie czasowym.
Branża gastronomiczna otrzymuje znaczące wsparcie – od 1 stycznia 2026 roku stawka VAT na posiłki w restauracjach ma zostać obniżona z 19% do 7% zgodnie z ustawą przyjętą przez Bundestag. Uwaga: napoje alkoholowe i bezalkoholowe pozostają opodatkowane stawką 19%.
Ta zmiana ma szczególne znaczenie dla:
Czy ceny spadną? Bundesregierung zakłada, że obniżka zostanie przekazana klientom, jednak nie ma przymusu prawnego – to decyzja właściciela lokalu.
Grundfreibetrag (kwota wolna od podatku) ma wzrosnąć do 12.348 EUR (dla par 24.696 EUR). To część mechanizmu kompensacji „kalter Progression” (ukrytej progresji podatkowej).
Dla kogo to istotne?
Przykład: osoba zarabiająca 12.000 EUR rocznie nie zapłaci w 2026 roku żadnego podatku dochodowego.
Dla przedsiębiorców rozliczających się według Kleinunternehmerregelung (zwolnienie dla małych podatników) limity pozostają bez zmian:
Te znacznie podwyższone limity, obowiązujące od 2025 roku, zostają utrzymane również w 2026 roku.
Nowość szczególnie istotna dla rynku pracy: emeryci po osiągnięciu wieku emerytalnego, którzy dobrowolnie kontynuują pracę, mogą dorabiać do 2.000 EUR miesięcznie bez opodatkowania tego przychodu. To rozwiązanie ma zachęcić doświadczonych pracowników do pozostania na rynku pracy pomimo osiągnięcia wieku emerytalnego.
Projekt Standortfördergesetz przewiduje podniesienie limitu na przenoszenie cichych rezerw z 500.000 EUR do 2 mln EUR. To pozwala na bardziej efektywną reinwestycję zysków ze sprzedaży udziałów w kapitałowych spółkach.
Dodatkowo:
Koncerny o obrotach powyżej 750 mln EUR będą zobowiązane do złożenia Mindeststeuerbericht (GloBE Information Return) – pierwszego raportu o minimalnej stawce podatkowej, który należy złożyć do 30 czerwca 2026 roku w Bundeszentralamt für Steuern (BZSt).
Wprowadzenie rygorystycznych wymogów sprawozdawczych dla największych koncernów sygnalizuje ogólne zaostrzenie kursu w niemieckiej polityce kontroli podatkowej. Choć np. małe i średnie firmy budowlane nie podlegają samej minimalnej stawce, wzmożona czujność Finanzamt wobec dużych graczy może przełożyć się na bardziej rygorystyczne podejście kontrolne i skrupulatność w weryfikacji dokumentacji również w innych branżach, w tym w budownictwie, szczególnie pod kątem prawidłowości rozliczeń VAT oraz ryzyka Betriebsstätte.
W związku z zaostrzeniem polityki podatkowej i wprowadzeniem globalnej minimalnej stawki podatkowej od 2026 roku, niemieckie organy skarbowe (Finanzamt) zwiększą motywację do weryfikacji polskich firm w Niemczech. Dla sektora budowlanego oznacza to, że firmy prowadzące stałe prace (zwykle powyżej 12 miesięcy) muszą liczyć się z ryzykiem objęcia niemieckim podatkiem dochodowym z tytułu powstania zakładu podatkowego (Betriebsstätte).
W 2026 roku klucz do bezpieczeństwa stanowić będzie ścisła dokumentacja prac i harmonogramów, która pozwoli skutecznie udowodnić Finanzamt, że Betriebsstätte nie powstał (tzn. nie przekroczono progu 12 miesięcy zgodnie z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania).
| Zmiana | Poprzednio | Od 2026 | Dla kogo istotne? |
| Entfernungspauschale | 0,30 EUR (km 1-20), 0,38 EUR (od km 21) | 0,38 EUR od km 1 | Pracownicy, firmy delegujące |
| VAT gastronomia | 19% | 7% (bez napojów) | Restauracje, catering |
| Grundfreibetrag | 12.096 EUR | 12.348 EUR | Samozatrudnieni, małe dochody |
| Aktivrente | Brak regulacji | 2.000 EUR/mies. wolne | Emeryci pracujący |
| Kleinunternehmerregelung | 25.000 EUR / 100.000 EUR | Bez zmian | Mali przedsiębiorcy |
| Forschungszulage – podstawa | 10 mln EUR | 12 mln EUR | Firmy B+R |
Jeśli prowadzisz działalność w Niemczech lub delegujesz tam pracowników, zmiany z 2026 roku wymagają uwagi w kilku obszarach:
Zespół BZ Polska od lat wspiera polskie firmy w kompleksowej obsłudze prawno-podatkowej w Niemczech. Oferujemy:
Czy wyższa Entfernungspauschale automatycznie obniży podatek?Tak, jeśli Twoje łączne koszty uzyskania przychodu przekraczają Arbeitnehmerpauschbetrag (1.230 EUR). Wtedy każdy dodatkowy kilometr obniża podstawę opodatkowania.
Czy obniżka VAT w gastronomii dotyczy również cateringu?Tak, dotyczy wszystkich usług gastronomicznych – restauracji, barów, cateringu. Wyjątkiem są napoje (pozostają przy 19%).
Co się stanie, jeśli przekroczę limit Kleinunternehmerregelung?Automatycznie stajesz się podatnikiem VAT od kolejnego roku. Musisz wystawiać faktury z VAT i składać deklaracje Umsatzsteuer.
Czy zmiany dotyczą również firm zarejestrowanych w Polsce?
Tak, jeśli wykonujesz działalność opodatkowaną w Niemczech (np. budowę, usługi stałe). Sprawdź swój status w ramach rejestracji VAT w Niemczech.
Kiedy dokładnie wchodzą w życie nowe przepisy?
Większość zmian ma obowiązywać od 1 stycznia 2026, po ostatecznym zatwierdzeniu przez Bundesrat (głosowanie 19 grudnia 2025). Niektóre przepisy (jak Mindeststeuerbericht) mają pierwsze terminy w połowie 2026 roku.
Źródła: Steueränderungsgesetz 2025 (Bundestag), Bundesregierung.de, Bundesfinanzministerium, Steuertipps.de, IHK, Ebner Stolz